Konferencja naukowa „PAMIĘTAJĄC KOMUNIZM W POSTKOMUNISTYCZNEJ EUROPIE – PAMIĘĆ HISTORII I HISTORIA PAMIĘCI”

Pracownia Badań nad Pamięcią Zbiorową w Postkomunistycznej Europie

Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu

uprzejmie zaprasza na interdyscyplinarną konferencję naukową:

„PAMIĘTAJĄC KOMUNIZM W POSTKOMUNISTYCZNEJ EUROPIE – PAMIĘĆ HISTORII I HISTORIA PAMIĘCI”

organizowaną w dniach 29-31marca 2017 r.

Wielu uczonych zwróciło uwagę na swoisty boom w badaniach nad pamięcią trwający w Europie Zachodniej od lat 80. ubiegłego wieku, doszukując się jego przyczyn przede wszystkim w postmodernizmie i w rozchwianiu, jeśli nie upadku dotychczasowych paradygmatów, teorii i koncepcji badawczych. Podobny proces miał i wciąż ma miejsce w wielu krajach Europy Środkowej, Wschodniej i Południowo-Wschodniej po upadku reżimów komunistycznych, czyli od 1989/1991 r. Dziś niemal w każdym renomowanym czasopiśmie w zakresie socjologii, antropologii czy historii, z pewnością odnaleźć można publikację dotyczącą jakiegoś wymiaru pamięci: społecznego, zbiorowego, kulturowego, historycznego itd. Głosy nieco bardziej wyważone zwracają jednak uwagę na inny obszar, który dał bezpośredni impuls do podjęcia tych badań, mianowicie na rosnące natężenie obecności i roli praktyk upamiętniających w życiu społecznym i politycznym. Za nieobwinianiem wyłącznie postmodernizmu przemawia także szereg studiów udowadniających, że ani wzmożony nacisk na rolę pamięci w życiu społecznym i politycznym, ani refleksja nad tymi procesami nie były niczym nowym w dziejach ludzkości. Nowa za to jest skala widoczności tego zjawiska. Stąd łatwo o wytypowanie szeregu przyczyn tak wysokiego natężenia pamięci w życiu społecznym: ogólna demokratyzacja życia społecznego, wielość aktorów społecznych i wymiarów ich działań, wpływ audiowizualnych mediów masowej komunikacji, a od paru lat także – dynamiczny rozwój mediów społecznościowych.

Gdy idzie o postkomunistyczną Europę, dochodzi do głosu jeszcze jedna bardzo istotna przyczyna. Otóż, jednym z podstawowych postulatów i haseł przewodnich procesów transformacji ustrojowych było odkłamywanie sfałszowanej przez władze komunistyczne pamięci historycznej. Dążenie do ujawnienia prawdy historycznej było i wciąż stanowi jeden z podstawowych elementów procesu budowania i zastosowania sprawiedliwości tranzycyjnej/transformacyjnej. Z tego powodu badania nad pamięcią p(o) komunizmie wykraczają daleko poza ramy „zwykłych” badań społecznych i w dużej mierze dotykają całego spektrum istotnych problemów politycznych, społecznych i kulturowych, z którymi borykają się społeczeństwa krajów postkomunistycznych.

Celem naszej konferencji jest właśnie próba podsumowania ćwierć wieku badań nad pamięcią (p)o komunizmie w Europie Środkowej, Wschodniej i Południowo-Wschodniej. Chcemy spojrzeć na tę problematykę z różnych punktów widzenia i uwypuklić zarówno dominujące, jak i mniej widoczne tendencje. Chcemy pokazać nie tylko, jak obchodzono się z najnowszą historią, czyli – by ująć to metaforycznie w zależności od kraju – jak „odbielano czarne plamy”, tudzież „wypełniano białe plamy”, ale również scharakteryzować, jak badano pamięć o tym okresie, innymi słowy pokazać historię pamięci. Uważamy, że ćwierć wieku to dobry moment, aby uchwycić i analizować proces przejścia od pamięci komunikacyjnej i biograficznej do pamięci kulturowej i zbiorowej. Interesuje nas nie tylko ukazanie procesu materializowania pamięci w miejscach czy nośnikach pamięci, ale także zrozumienie motywów działania aktorów społecznych, celów politycznych i pobudek ideowych. Chcielibyśmy przyjrzeć się pracy pamięci i pracy nad pamięcią.

Swój udział na konferencji jako key-note speaker potwierdzili:

  1. Profesor Vladimir Tismaneanu (University of Maryland), który wygłosi wykład pod tytułem Demokracja, pamięć i prawda w post-komunistycznej Europie oraz
  2. Profesor Stefan Troebst (Universität Leipzig), który wygłosi wykład pod tytułem Pamiętając komunizm: przypadek Bułgarii

Obaj badacze oraz szereg innych zaproszonych gości weźmie udział także w okrągłym stole, który zamierzamy zorganizować w ramach konferencji.

Nasze zaproszenie adresujemy do reprezentantów różnych dyscyplin humanistyki, których zainteresowania naukowe skupiają się wokół szeroko rozumianej problematyki komunizmu w Europie Środkowej, Wschodniej i Południowo-Wschodniej, a zwłaszcza do badaczek i badaczy zajmujących się kwestiami pamięci zbiorowej/społecznej/kulturowej i jej nośników. Proponujemy w szczególności następujące zagadnienia:

a)      społeczne ramy pamięci (p)o komunizmie,

b)      pamięć biograficzna jako część pamięci (p)o komunizmie,

c)       pamięć i budowanie sprawiedliwości tranzycyjnej/transformacyjnej w krajach postkomunistycznych,

d)      język/i pamięci,

e)      miejsca, nośniki i ikonografia pamięci (p)o komunizmie, w realnym i w wirtualnym świecie,

f)       sztuka jako forma pamięci (p)o komunizmie.

 

Kwestie techniczne:

Zgłoszenie na konferencję powinno zawierać:

a)      imię i nazwisko referenta,

b)      nazwę jednostki naukowej,

c)       temat wystąpienia oraz streszczenie (do 300 słów).

Językami konferencji będą polski oraz angielski. Organizatorzy zapewnią przekład symultaniczny. Przewidywany czas wystąpienia wynosi 20 minut. Zgłoszenia prosimy wysyłać przy pomocy formularza dostępnego pod linkiem: https://form.jotformeu.com/61224577119355

Na zgłoszenia czekamy do 31.12.2016 r. O przyjęciu referatu na konferencję poinformujemy do 15.01.2017 r.

Opłata konferencyjna wynosi 200 zł/ 50 i obejmuje poczęstunek (kawa, herbata i uroczysty obiad) oraz materiały konferencyjne. Planujemy publikację recenzowanej monografii pokonferencyjnej. Przewidujemy szybki proces wydawniczy, więc zachęcamy do przyjazdu na konferencję z gotowymi lub prawie gotowymi tekstami. Doktoranci i badacze niezwiązani lub niezatrudnieni na stale w instytucjach naukowych lub edukacyjnych będą zwolnieni z opłaty konferencyjnej. Opłatę konferencyjną należy uiścić po akceptacji zgłoszonego tematu, numer konta zostanie podany po akceptacji tematu.

Komitet organizacyjny: dr hab. Michał Głuszkowski, dr Rigels Halili, dr Adam Kola, dr Aleksandra Twardowska, dr Katarzyna Taczyńska, mgr Łukasz Gemziak.

Serdecznie zachęcamy i zapraszamy do udziału!

Zaproszenie do udziału w konferencji dostępne jest w trzech wersjach językowych:

CfP_conference.docx

Cfp_konferencja.docx

Cfp_конференция.docx

facebooktwittermailby feather